*

Toelichting bij
Los Vigilantes,
door Wim van Utrecht,
Skepter 9 (4), december 1996.

*



Hoe een videocamera UFO's maakt

ufosopvideo.jpg (5649 bytes)

Het verschil met foto- en filmcamera's is dat het beeld dat door een videocamera wordt geregistreerd niet ontstaat door rechtstreekse inwerking van licht op een gevoelige film, maar door het omzetten van het licht in magnetische informatie, die wordt opgeslagen en nadien weer samengevoegd tot één beeld. Bij een videosignaal wordt de grootte van details beperkt door de bandbreedte van het signaal. Uitvergroten levert daardoor geen nieuwe informatie op. Integendeel, de ronde vorm van een lichtpunt is dan nog maar nauwelijks te herkennen. De afzonderlijke pixels worden vergroot weergegeven, met als gevolg dat het lichtpunt verandert in een verzameling rechthoekjes, elk met een eigen kleur. Pixels aan de rand zullen afwisselend de kleur van de achtergrond of van het lichtpunt aannemen. Het lijkt daardoor alsof het lichtvlekje heftig heen en weer slingert en ook de lucht eromheen in beweging is.

De interpretatie van videobeelden wordt nog extra bemoeilijkt doordat de meeste amateurfilmers hun camera instellen op autofocus. Zowel bij de oude als nieuwe camerasystemen zorgt dit bij het filmen van een helder lichtpunt voor problemen. Bij de oude systemen was de lensinstelling afhankelijk van de afstand tot het gefilmde voorwerp. Die afstand werd gemeten door middel van een ultrasoon geluidssignaal. Bij nieuwere systemen is deze afstandmeting vervangen door een analyse van een klein beeldfragment (meestal uit het midden) van het binnenkomende beeld. Dit gebeurt elektronisch op een klein plaatje ter grootte van één beeldlijn. Aan de hand van de helderheidsvariatie binnen dit stukje beeld wordt vast gesteld of het beeld scherp is of niet. Bij de nieuwste systemen wordt een dergelijke analyse uitgevoerd voor het gehele beeld.

Beeldlijnen met een hoge frequentie of luminantievariatie worden als 'scherp' geïnterpreteerd. Een enkelvoudig lichtpunt wordt daardoor door de camera als een object met een lage frequentie geïnterpreteerd, en dus als onscherp. Dit resulteert in een heen en weer schieten van het autofocussysteem of een onjuiste scherpstelling. Een helwitte lichtstip waarop onscherp wordt ingesteld dijt uit tot een vaalwitte vlek. Soms zijn in die vlek de schaduwen van het lenzensysteem of het diafragma te herkennen. Hierdoor ontstaan UFO-achtige patronen die bij slecht geïnformeerde ufologen de stoppen kunnen doen doorslaan.

Donkere stippen aan de rand van witte vlekken – die ook op de Mexicaanse video's opduiken – zijn een gevolg van een te abrupte overgang van lichte naar donkere beeldinformatie. Als een licht object (in dit geval Venus) sterk contrasteert met de achtergrond (de blauwgrijze lucht) voert de camera automatisch een contourcorrectie uit die bij te contrastrijke onderwerpen soms wordt overdreven. Heldere objecten krijgen daardoor hier en daar een zwart randje, terwijl donkere objecten een witte rand gaan vertonen. Ook dit effect zorgt regelmatig voor verkeerde interpretaties bij UFO-video's. Bij vergroting ogen deze effecten nog dramatischer en kan gemakkelijk de indruk ontstaan dat een metaalachtige structuur werd gefilmd.



Vier beeldfragmenten van een video, opgenomen in oktober 1994 door een inwoonster van Tilburg, tijdens een vliegreis van Bangkok naarMedan. Het buitengewoon heldere lichtpunt kon door Jan Willem Souren van de Heerlense Sterrenwacht Schrieverheide worden geïdentificeerd als de planeet Venus. De beelden zijn identiek aan die op de Mexicaanse video's.