ARTIKELEN UIT HET TIJDSCHRIFT SKEPTER

Algemeen

De Ziektemakers (2004, 17K)

De farmaceutische industrie is altijd bezig voor het heil van de mensheid. Maar we mogen ons niet al te gezond gaan voelen, want dat gaat ten koste van de omzet.

Het placebo-effect (2002, 34K)

Het placebo-effect wordt beïnvloed door de verwachtingen van patiënten en de betekenis die zij aan een behandeling toekennen, waarbij de houding van de arts een belangrijke rol speelt.

Kwakzalverij per postorder (2002, 12K)

Onder de postorderbedrijven bevinden zich kwakzalvers die het ouderwetse type van de radprater op de jaarmarkt nog het beste benaderen.

Ziek van zorgen (2002, 23K)

Nooit was men zo gezond als nu, en nog nooit hebben de huisartsen het zo druk gehad. Overheid en media maken de Nederlander ziek van zorgen.

Snake-Oil en quacks (2001, 13K)

Bespreking van twee Engelstalige boeken over kwakzalverij.

Alternatieve geneeswijzen in België (1999, 21K)

Minister Colla probeerde een wettelijke regeling voor alternatieve geneeskunst te maken, maar ontmoette veel weerstand.

Advertenties van kwakzalvers (1998, 17K)

Advertenties van kwakzalvers kunnen worden aangepakt.

Alternatieve klachtencommissie (1997, 16K)

Sinds eind 1996 is er een raad voor klachten over alternatieve geneeskunde. Gebakken lucht, oordeelt C.P. Van der Smagt.

 

Homeopathie

Homeopatische uitdaging (2004, 6K)

Na een opmerking van minister Hans Hoogervorst over homeopathie daagden homeopaten hem uit. Het bleek een loze uitdaging te zijn.

Onderzoek naar homeopathie (2003, 11K)

Homeopathie werkt niet beter dan een placebo. Dit blijkt uit een 'meta-meta-analyse' van alle beschikbare onderzoeksresultaten.

Homeopatische verdunningen (2003, 30K)

Homeopaten gebruiken extreme verdunningen, die in strijd zijn met wat bekend is over natuurkunde, scheikunde, farmacologie en geneeskunde.

Homeopatisch pendelen (2002, 6K)

Kunnen homeopaten met behulp van een pendel het ene geneesmiddel van het andere onderscheiden?

Homeopathie in de apotheek (1999, 27K)

De Nederlandse apothekersvereniging is veel te tolerant voor homeopathie, vindt Cees Renckens.

Klinische toetsing van homeopathie (1999, 16K)

Homeopathie leent zich van alle alternatieve geneeswijzen het beste voor proeven. (boekbespreking)

Doctor Vogel (1998, 11K)

Had Alfred Vogel wel recht op de titel 'doctor' die hij met zoveel trots droeg?

Homeopathie (1998, 63K)

Als we de principes van de homeopathie onder de loep nemen, dan blijkt dat ze weinig of niets met wetenschap te maken hebben. (Uit Eos-magazine)

Elektroacupunctuur en homeopathie (1997, 31K)

Moleculair bioloog Ronald Plasterk in discussie met celbioloog Roel van Wijk, die een onderzoek naar elektroacupunctuur publiceerde waaruit zou blijken dat op homeopathische wijze verdunde stoffen 'op afstand' invloed uitoefenen.

Congres over homeopathie (1995, 13K)

In 1796 publiceerde Samuel Hahnemann zijn bekende similiaregel. Op het Skepsiscongres dat eind 1995 in Amersfoort plaatsvond, werd duidelijk waarom de medische wetenschap dit homeopathische principe nooit heeft erkend.

Homeopathie bij luchtweginfecties (1993, 11K)

Een Nederlands promotieonderzoek naar de werkzaamheid van homeopathie bij kinderen met luchtweginfecties leverde statistisch gezien geen significant resultaat op.

Hahnemann (1991, 29K)

Hoe worden homeopathische middelen ontwikkeld, bereid en getest? En hoe proberen homeopaten vast te stellen welk geneesmiddel iemand nodig heeft?

Paranormaal en bovennatuurlijk

Aura Soma (2004, 17k)

De spirituele produkten van Aura Soma bevatten hoge kleurvibraties en worden vervaardigd in samenwerking met bovennatuurlijke wezens die zich commercieel laten exploiteren.

Heilzame intenties (2003, 183K - pdf)

Wetenschappelijk onderzoek naar paranormale en spirituele genezers, Therapeutic Touch en de invloed van gebeden.

Gebedsonderzoeker Daniel Wirth (2003, 9K)

Daniel Wirth, bekend van zijn onderzoek naar de genezende kracht van strijken en bidden, moet terechtstaan wegens oplichting.

Meesters van Reiki (2001, 23K)

Reiki is een esoterische 'healingmethode' die zich baseert op een fictieve tradities.

Islamitische genezers (2001, 26K)

In het islamitische volksgeloof spelen djinns en het geloof in het boze oog een grote rol. Dat opent een werkterrein voor genezers die met heilige teksten en amuletten geestelijke problemen oplossen.

Mesmerisme in Holland (2001, 39K)

Aan het einde van de 18de eeuw werd het dierlijk magnetisme van Mesmer korte tijd populair in Rotterdam. Gijsbert Karel van Hogendorp, tweede pensionaris van de stad, was een belangrijk pleitbezorger en beoefende zelf de kunst van het magnetiseren.

Bidden voor genezing (2000, 20K)

Dubbelblind onderzoek schijnt te hebben aangetoond dat men zieken kan helpen door voor hen te bidden. Maar statistisch klopt het niet helemaal.

Opleiding voor paranormale genezers (1997, 19K)

Sinds 1993 is het alternatieve genezers officieel toegestaan zich als 'genezer' te vestigen. Vanuit alternatieve kring klinkt nu de roep om een 'erkende' opleiding.

Therapeutic Touch (1996, 14K)

Therapeutic Touch lijkt sterk op het aloude magnetiseren. Veel verpleegkundigen zien het als een manier om zich weer echt nuttig te maken voor de patiënt. (Uit Intermediair)

Therapeutic Touch (1996, 11K)

Steeds meer verpleegkundigen volgen een cursus Therapeutic Touch, al kan TT met recht een pseudo-wetenschap worden genoemd. Het is daarom opmerkelijk dat de methode op ziekenhuisafdelingen wordt toegepast. (boekbespreking)

Jomanda (1995, 35K)

Verscheidene malen heeft 'genezend medium' Jomanda namen genoemd van mensen die zij zou hebben genezen. Ewald Vervaet onderzocht deze gevallen, en kwam tot opmerkelijke conclusies.

Paranormale placebo's (1994, 16K)

Parapsychologisch onderzoek heeft niet kunnen aantonen dat paranormale genezers over bijzondere vermogens beschikken. Maar dankzij het placebo-effect bespeurt een deel van de patiënten desondanks vooruitgang. (Uit Psychologie)

Kanker

Cornelis Moerman

Een hoofdstuk uit het boekje Genezen is het woord niet van Cees Renckens (in pdf-formaat).

Sylvia Millecam

Tv-comedienne Sylvia Millecams geloof in alternatieve genezers werd haar fataal.

John Diamond (2001, 11K)

De aan keelkanker lijdende Times-columnist John Diamond over de lezersbrieven die hem alternatieve kuren aanbevolen.

Rumoer rond dr. Houtsmuller (1999, 20K)

Dr. Houtsmuller beweerde ten onrechte dat hij zichzelf van een uitgezaaide vorm van kanker had genezen. Hij spande een proces aan tegen Cees Renckens, die hem een kwakzalver noemde, maar de rechter wees zijn eisen af.

Houtsmullerdieet (1998, 14K)

Voormalig kankerpatiënt en internist Houtsmuller schreef een chaotisch boek over de behandeling van kanker door dieet.

Haaienkraakbeen (1997, 13K)

Volgens de Amerikaan William Lane is haaienkraakbeen een uitstekend middel tegen kanker. En sinds kort is zijn vermalen kraakbeen ook hier verkrijgbaar. Prijzig is het wel.

Kanker en alternatieve geneeskunde (1998, 8K)

Alternatieve geneeskunde schept veel te hoge verwachtingen over de invloed van 'gezond leven' op kanker.

Macrobiotiek tegen kanker (1998, 32K)

Roel van Duijn beschrijft hoe zijn vrouw haar leven verloor door te vertrouwen op de macrobiotische gezondheidsadviezen van het Kushi Instituut.

Na de dood van Flora (1998, 7K)

Na de publicatie van het bovenstaande artikel van Roel van Duijn barstte een discussie los en werd actie ondernomen.

Kruiden

Echinacea en het geheim van dokter Vogel (2003, 27K)

Alfred Vogel verkreeg zijn kennis van de Echinacea naar eigen zeggen van een indiaanse medicijnman. Wetenschappelijk onderzoek heeft nog niet kunnen aantonen dat het werkzaam is tegen verkoudheid.

Chinese medicijnen (2003, 16K)

Chinese kruidenmiddelen bevatten soms schadelijke ingrediënten, zoals aristolochia.

Aloë vera (2001, 14K)

Een populaire kamerplant bevat bitter geel sap dat een gevaarlijk laxeermiddel is, maar ook slijm dat in verse toestand helpt bij oppervlakkige wondjes. De rest is humbug en piramidepraat.

Gekruide leugentjes (1999, 19K)

Advertenties voor geneeskrachtige kruiden beloven meer dan ze kunnen waarmaken.

Giftige afslankkruiden (1998, 10K)

Een modieus afslankdieet met Chinese kruiden kostte honderd vrouwen in België hun nieren.

Gevaarlijke geneeskruiden (1994, 17K)

Genezende kruiden zijn misschien wel 'natuurlijk' maar kunnen evengoed gevaarlijk zijn.

Varia

Het NOVO Immogenics dieet (2004, 17K)

De firma Immogenics voert voor 500 euro bloedproef uit die kan uitwijzen waar je dik van wordt. Raymond van Barneveld is er enthousiast over, evenals verzekeraar Achmea. De achterliggende theorie is echter lariekoek.

Magnetische producten van Nikken (2003, 26K)

Met bioresonantie worden foute trillingsfrequenties weggewerkt met een indrukwekkend kastje.

Psychische hulp bij darmklachten (2003, 17K)

Een huisvrouw uit Gorinchem kreeg psychische hulp voor haar darmklachten. Er was echter een operatie nodig om haar daarvan te verlossen en haar leven te redden.

Antroposofische geneesmiddelen (2003, 24K)

Antroposofische middelen lijken op homeopathische, maar de bijbehorende leer is een samenraapsel van alchemie, humorenleer en astrologie.

Lasertherapie tegen roken (2003, 6K)

De firma eurolasers beweert dat een onschuldig laserlampje ruim 90 procent van de rokers kan laten stoppen.

Bioresonantietherapie (2003, 47K)

Met bioresonantie worden foute trillingsfrequenties weggewerkt met een indrukwekkend kastje.

Het bloedgroepdieet (2002, 36K)

De boeken van natuurgenezer Peter D'Adamo zijn bestsellers, maar zijn beweringen over de waarde van het bloedgroepdieet zijn onzinnig.

Onderzoek naar acupunctuur (2002, 20K)

Ruim twee dozijn meta-analyses naar de effectiviteit van acupunctuur hebben vrijwel niets opgeleverd.

In resonantie met de natuur (2002, 46K)

De bioloog Hans Andeweg kan levensenergie waarnemen en meten. Ook kan hij helende informatie naar een ecosysteem overdragen. Deze resonantietherapie lijkt veel op magie.

Bestrijding van pijn met TENS (2001, 24K)

TENS-apparaten worden aanbevolen als een wetenschappelijk bewezen therapie waarmee pijn veilig kan worden bestreden. Mag men echt zoveel heil verwachten van zwakstroom?

Wonderdokter Alfred Bonati (2000, 18K)

Dr. Bonati werft in Nederland en België patiënten voor zijn Amerikaanse privé-klinieken. Voor buitensporig hoge bedragen behandelt hij herniaklachten met een lasermethode waarvan de bijzondere waarde niet is aangetoond.

Sprookjes rond vaccineren (1999, 17K)

Niet alleen veel antroposofen en streng protestantse gelovigen weigeren hun kinderen te laten vaccineren, ook steeds meer aanhangers van natuurgeneeswijzen besluiten daartoe.

Antroposofische geneeskunde (1998, 17K)

De geneeskunde wordt steeds wetenschappelijker, en met name wordt de eis dat alle geneesmiddelen een bewezen werking hebben steeds sterker. Dit tot ongenoegen van antroposofische artsen. (boekbespreking)

Moe van suiker (1998, 17K)

Chronische moeheid is in de mode. Artsen weten er vaak geen raad mee. De alternatieve geneeskunde kent daarentegen de belangrijkste boosdoener: de bloedsuikerspiegel.

Het Montignacdieet (1997, 10K)

De methode van Montignac is een dure manier om minder calorieën binnen te krijgen. Wetenschappelijk is het onzin.

Angst voor amalgaam (1996, 33K)

Kwik uit amalgaam is tegenwoordig meetbaar, maar het is zo weinig dat het ongevaarlijk is. Er is geen reden voor paniek